Creativiteit in het kanaal

tumblr_lclqynjmhJ1qbhwsxo1_500

Er was eens een boer. Hij had een mooi stukje land waar hij elke dag veel liefde en zorg in stak. Na een tijd van hard werken gaf het land hem dankbaar een mooie opbrengst terug. De boer oogstte zijn gewassen, laadde alles op een handkar en toog naar de stad om daar op de markt zijn groenten en fruit te verkopen.
Na anderhalve dag lopen door de velden kwam hij bij de weg naar de stad. Bij de oprit zat een tolwachter. ‘Halt’, zei de man, ‘waar gaat de reis naartoe?’
‘Naar de stad.’
‘Dat kost je twee zilverstukken.’
‘Waarom zoveel?’ vroeg de boer.
‘Je wilt toch naar de stad? Nou zonder deze weg kom je er niet. Dus als je verder wilt, kost dat geld. Mijn schoorsteen moet ook roken.’
Daar had de boer niets tegenin te brengen. Hij haalde het geld uit zijn beurs en gaf het aan de man.
Weer een halve dag later kwam hij bij de stad aan. Ook daar stond een poortwachter. ‘Je mag de stad in als je mij een derde van je lading geeft.’ De boer had geen keus en liet een derde van zijn oogst bij de poortwachter achter.
Hierna moest hij nog langs de marktmeester, de secretaris van de stadhouder en de kraamverhuurder, die allemaal hun tol eisten. ‘Dankzij ons kun jij je waar verkopen en onze schoorsteen moet ook roken.’ Aan het eind van de dag was de boer zijn waar kwijt. Zijn beurs was leeg en om de weg naar huis weer op te kunnen, moest hij bij de tolwachter zijn handkar achterlaten. Overal rookten de schoorstenen. ‘Hoe laat ik straks mijn schoorsteen roken?’ vroeg de boer zich af.

Triest verhaal. Zo gaat het nu ook met schrijvers (en muzikanten en andere mensen die iets creëren). Je maakt iets moois, maar om het bij de mensen te krijgen voor wie je het hebt gemaakt, moet je via de handel. Dat zijn mensen die zelf niets maken, maar die de kanalen hebben waarlangs je je waar bij je klanten kunt krijgen.

Voor schrijvers zijn er allereerst de uitgeverijen, die bepalen of jouw arbeid goed genoeg is in hun ogen om uitgegeven te worden. Zonder uitgever wordt het erg lastig omdat je, om je boeken in de boekhandel te krijgen, heel veel geld moet betalen aan het Centraal Boekhuis. Dat is voor een auteur niet op te brengen, maar voor een uitgever die veel auteurs in zijn stal heeft wel. Veel auteurs haken af en doen geen moeite om hun boek op de markt te krijgen. Diegenen die het wel doen, houden langs deze route weinig tot niets over aan hun boek. Want na de uitgever komen er nog een aantal poortwachters.

Als je besluit je boek in eigen beheer uit te geven maar de kosten voor het Centraal Boekhuis niet kan of wil betalen, komt je boek niet in de boekhandel of op bol.com. Dat wil zeggen, een aardige boekhandelaar wil jouw boek misschien wel ergens neerleggen, maar dan moet hij een aparte administratie voor jou bijhouden, want de rest van zijn administratie loopt via het Centraal Boekhuis. Hij moet jouw boek dan echt graag in zijn boekhandel willen hebben. Dat doen ze het liefst als het om bekende boeken gaat en grote hoeveelheden.

Retailers als boekhandels en bol.com willen er ook wat aan overhouden en om die reden wordt er met kortingen gewerkt. Dat betekent dat bij afname van een hoeveelheid boeken de retailer een percentage van de boekprijs als korting eist op de inkoopprijs. Dat loopt op tot 40%. Als het boek goed loopt bij bol.com worden de verzendkosten ook nog op de schrijver verhaald. Als alle partijen in het kanaal zich tegoed hebben gedaan aan de opbrengst, houdt de schrijver er op deze manier nauwelijks nog iets aan over.  Daarna komt de fiscus nog voor de inkomstenbelasting.

Daar sta je dan als schrijver. Je hebt anderhalf jaar aan je boek gewerkt. Je hebt geleefd van je spaargeld. Je hebt kosten gemaakt voor redactie, vormgeving, correctie. Je hebt een paar duizend euro aan drukkosten opgehoest. Je moet geld en tijd investeren in de marketing van je boek. En dan wil je je boek bij de klant en de klant wil jouw boek op de leestafel.  Op de weg tussen jou en je klant staan de mannen van de kanalen en de schoorstenen die ook moet roken en als je die weg afloopt, hou je er niets aan over of je lijdt zelfs verlies. Toch lullig. Jij werkt je rot, stopt er veel tijd, energie en geld in en van alle mensen die er uiteindelijk van eten, jij niet.

Het is een systeem geworden dat niet de creativiteit ondersteunt, maar de kanalen.

Er is een ontwikkeling gaande om het tij te keren. En wij hebben besloten daaraan mee te werken. Wij willen een andere wereld. Een rechtvaardige en creatieve wereld, waar wie de arbeid levert, de schoorsteen kan laten roken. Steeds meer creatievelingen brengen hun scheppingen in eigen beheer aan de man. Onafhankelijke muzikanten die hun albums zelf via het web verkopen. Rechtstreeks aan de klant. En schrijvers die hetzelfde doen met hun boeken. Want laten we wel wezen, we leven in 2013 en we hebben het internet en de social media waarmee we via onze vrienden en hun vrienden en de vrienden van hun vrienden een groot deel van onze doelgroep zelf kunnen bereiken.
Mensen die belangstelling hebben kunnen rechtstreeks met ons in contact treden, vragen wat ze willen en krijgen dan nog antwoord ook! En wie een boek wil kopen, kan dat rechtstreeks bij de schrijvers doen, in ons geval via 1miljoenboeken.nl.
In een tijd zonder internet en social media is een Centraal Boekhuis een noodzakelijkheid. Maar nu?

‘Ja, maar zo bereik je toch nooit het grote publiek.’
Dat klopt. Maar wij hebben ons boek niet geschreven voor de massa. Wij hebben ons boek geschreven voor mensen die ermee aan de slag willen. Samen met ons. We willen niet de meeste mensen bereiken maar de juiste.

Onder een stralende zon liep de boer door de velden op weg naar huis. Zijn hand in zijn zak speelde met een klein koperstuk, het enige wat hij aan zijn reis had overgehouden. Niet als opbrengst van zijn arbeid, maar gewoon gevonden langs de weg. Plotseling hoorde hij muziek. Lage fluittonen kwamen steeds dichterbij. Op een bankje langs het pad zat een man op een fluit te spelen. De muziek was betoverend mooi en de boer ging in het gras tegenover de fluitist zitten om te luisteren.
Toen de muziek ophield, bleven beide mannen nog lang stil.
‘Wat een mooie muziek’, zei de boer uiteindelijk.
‘Dank je’, sprak de man.
’Zulke mooie muziek… en er is verder niemand die het kan horen. Je moet naar de stad. Waarom ga je niet naar de stad, zodat al die mensen daar jouw muziek kunnen horen?’
‘Ach ‘, zei de man, ‘ruik je het hooi op het land? Hoor je de leeuwerik in de lucht? Zie je de bloemen in het gras en de bomen aan de horizon? Moeten we die ook allemaal naar de stad brengen, zodat de mensen daar ervan kunnen genieten, net als wij nu?’
De boer begreep het. Terwijl hij langzaam opstond, haalde hij het koperen muntje uit zijn zak en gaf het aan de man. In diepe stilte liep hij verder.

Jan

Advertenties

One thought on “Creativiteit in het kanaal

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s